سراب ساز سودا ستیز

سراب می سازم و سودا می ستیزم

خاله اَشی

خاله‌ام، خاله اَشی (بر وزن «علی»)، از دنیا رفت. پیرزنی عزیز، دوست داشتنی، مهربان و با محبتی که یک جایی گوشه‌ی دلم جا خوش کرده و هر چند سال‌ها بود که دور بود، اما اسمش که می‌آمد همان گوشه‌ی دلم قلقلکی می‌خورد و برایش لبخندی از سر دوست داشتن می‌زد و بوسه‌ای از سر عشق می‌فرستاد. خاله اَشی از دنیا رفت، هر چند که این اواخر چندان در این دنیا نبود. در هفت هشت ماه اخیر، سه سکته‌ی مغزی، با فواصل چند هفته‌ای، حسابی زخمی‌اش کرده بود تا در نهایت چند شب پیش یک سکته‌ی قلبی او را برای همیشه خاموش کرد.

وقتی که بچه بودم، دقیقاً نمی‌دانستم که چرا به خاله اَشی می‌گویم خاله اَشی. نه خاله بودنش برایم مشخص بود و نه می‌توانستم درک کنم که اسمش «اَشی» باشد. خاله بودنش از آن رو برایم مبهم بود که خاله اَشی چهار دختر داشت، همسن و سال مادرم، و من به آنها هم خاله می‌گفتم. نمی‌توانستم بفهمم که چطور هم یک نفر و هم بچه‌هایش می‌توانند خاله‎‌ی آدم باشند. هیچوقت هم بچه‌ای نبودم که سئوال بپرسم و دوست داشتم برای هر چیزی خودم جوابی پیدا کنم که در اکثر مواقع خنده‌دار و مسخره از آب در می‌آمد (اینجا را بخوانید). چندین بار در همان سالهای کودکی به درک صحیح خود از واژه‌ی «خاله» شک کرده بودم. نمی‌شود که خاله‌ی آدم همسن مادربزرگش باشد! اصلاً اگر این چهار خانم خاله‌های من هستند چرا مادرشان مادربزرگ من نیست و چرا مادربزرگ من یک نفر دیگر است؟. نوجوان بودم که فهمیدم خاله اَشی واقعاً خاله‌ی من است، اما از همسر قبلی پدربزرگم، و دخترهایش دخترخاله‌هایم هستند و بخاطر نزدیکی سن‌شان به مادرم آنها را خاله صدا می‌کنم. این یعنی نصف آنهایی که تا آن روز فکر می‌کردم دخترخاله‌ها و پسرخاله‌هایم هستند، در حقیقت نوه‌های خاله‌ام، نوه‌های خاله اَشی، بودند و من پسرخاله‌ی مادرهایشان به حساب می‌آمدم. کشف دیگرم هم این بود که اسم خاله‌ام «اشرف» است. داستانش را بعد از این همه سال درست یادم نیست، اما فکر کنم که خیلی سال پیش یکی از بچه‌های فامیل زبانش نمی‌چرخیده و او را «اَشی» صدا می‌کرده. این مساله به بچه‌های دیگر و بعد بزرگترها منتقل شده و از یک زمان به بعد، قبل از آنکه من به دنیا بیایم، همه او را «اَشی» صدا می‌کرده‌اند.

آخرین باری که خاله اَشی را دیدم خیلی سال پیش بود. هر چند سال یک بار برای مدت کوتاهی به ایران می‌آمد و بعد دوباره پیش یکی از خاله‌هایم، در حقیقت دخترخاله‌هایم، به خارج از کشور می‌رفت. وقتی که اولین سکته مغزی به او حمله کرد، رنجور و نیمه جان روی تخت بیمارستان افتاد، بدون تکلم، با چشمانی که انگار به دنبال چیزی می‌گردند، با بدنی آب شده، با اشکهایی که معلوم نبود بخاطر درد است یا ناتوانی. اینها را من ندیدم. اینها را مادرم برایم تعریف کرد. من حتی یک بار هم به دیدنش نرفتم، در تمام مدت این چند ماه، حتی یک بار. نمی‌خواستم، نمی‌توانستم او را در این حالت ببینم. نمی‌خواستم تصویری که از او در ذهنم، از سالهای دور، ثبت شده بود خراب شود. نمی‌خواستم آن لبخند و آن شوخی‌های همیشگی‌اش، آن صدای خش‌دار جذاب و آن نگاه نافذ از پشت عینکش، آن مهربانی و قربان صدقه‌های خاله‌وار و خاله‌گونه‌اش را با آن چهره‌ی بیمار، با تصویر روی تخت افتاده، با آرام آرام جان دادنش، عوض کنم. مادرم در تمام این ماه‌ها، بدون استثنا، هفته‌ای سه چهار بار به دیدنش می‌رفت، و من هر بار از او می‌پرسیدم: خاله اَشی چطور بود؟ و او جواب می‌داد: فرقی نکرده است.

خاله اَشی وصیت کرده بود برایش هیچ مراسمی نگیرند. گفته بود به هیچ کسی رفتنش را نگویند. گفته بود این سالها آنقدر نبوده‌ام که در مراسم هیچکسی نتوانسته‌ام حاضر شوم، پس مردم را از سر تعارف و اجبار به مراسمم نکشانید. پشیمان نیستم که در این چند ماه به دیدنش نرفته‌ام. او برای من همچنان با آن لبخند و شوخی‌های همیشگی، با آن صدای خش‌دار جذاب و نگاه ناقد از پشت عینک، با آن مهربانی و قربانه صدقه‌های خاله‌وار و خاله‌گونه باقی مانده است. خاله اشی را دیروز به خاک سپردیم. ده پانزده نفر بیشتر نبودیم، اما همه عاشقش بودیم، بدون تعارف، بدون اجبار. روحش شاد، روحش شاد، روحت شاد خاله اَشی.

Advertisements

2 پاسخ به “خاله اَشی

  1. Saman اکتبر 5, 2016 در 3:27 ب.ظ.

    روحشون شاد باشه…تسلیت میگم.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: